Stationsweg 71-73

Stationsweg 71-73

Stationsweg 71-73

M 956-958

“De Emster Enk”

Auteur:
Marcel Pannekoek

Inhoudsopgave:

    Inleiding

    Stationsweg 71 en 73 is een dubbele woning met karakteristieke leilindes voor het huis. Op deze plek is veel bedrijvigheid geweest. Voorheen was hier o.a. Pannekoek GWW gevestigd. Dit bedrijf in de grond-, weg- en waterbouw bevindt zich nu op industrieterrein Eekterveld. Het is ooit in 1964 hier aan de Stationsweg begonnen als Loon- en grondverzetbedrijf J.L. Pannekoek. Maar ook verschillende andere bedrijven waren / zijn hier gevestigd. 

    Stationsweg 71-73

    Historie

    Op de gevel van het huis staat de naam ‘de Emster enk’ vermeld. Dit houdt waarschijnlijk geen verband met het erve ‘den Emsterenk’, een naam die we in de archieven tegenkomen. Maar de huidige naam zal van recenter datum zijn.  Op de huidige inrit van Stationsweg 73 stond de eerste (bij-)school van Emst. Op een perceel van 130m2 groot, vlak aan de weg, stond een huis waarvan de Erfgenamen van Emst eigenaar waren. Hiermee moet de school bedoeld zijn. Volgens het kadasterarchief werd de school in 1842 afgebroken. Het perceel bleef nog tot 1899 eigendom van de Erfgenamen van Emst. Wat op zich vreemd is, omdat de Marke van Emst toen al lang niet meer functioneerde. In de praktijk zal het in gebruik zijn geweest bij de woning, die inmiddels op het perceel ernaast gebouwd was.

    Kadaster

    Overzicht bewoners:

    <Voor 1832: Erfgenamen van Emst Huis en erf 130m2  (ws. schoolgebouw).

    1842 Sloop, erf blijft over werd M1158.

    1899 vereniging  met M2590 eigenaar Berkhoff (zie hierna).

    Ander perceel:

    1838 M956+M959 Bouwland + hakhout Jacob Vorsselman, landbouwer, Oene.

    1843 verkoop M956+M959 Bouwland + hakhout aan Pieter Louis Berkhoff, koopman.

    1848 M1237 Stichting huis en erf 3,40 are Pieter Louis Berkhoff, koopman.

    1867 scheiding Pieter Louis Berkhoff (kleinzoon), landeigenaar, met zijn vrouw Gerritje Brummel.

    1868 verkoop aan Pieter Berkhoff, winkelier en landbouwer.

    1880 M2166 Vereniging met markegrond , huis, schuur en erf, 5,00 are.

    1896 scheiding kinderen Berkhoff (Pieter Louis, Aartje, Carolina, Arend, Petronella, Johanna Louisa en Peter Jacobus), elk 1/7 deel, nr.1, 2 en 7 wonen in Emst.

    1899 Bijbouw.

    1899 M2590 Vereniging met meerdere percelen, huis, schuur en bouwland 67,20 are
    + 1,30 are Erfgenamen van Emst uit nr. M1158.

    1908 Her- en bijbouw.

     

    1909 Bijbouw

    1910 Scheiding Arend (bakker en winkelier), Aartje (landbouwster) en Carolina (landbouwster) Berkhoff, huisnr. F28 later F48, huis, kookhuis en bouwland.

    1936 Aartje en Carolina Berkhoff, ieder voor de helft.

    1941 Peter Jacobus Berkhoff bloot eigendom, vruchtgebruikster Aartje Berkhoff.

    1943 Successie Peter Jacobus Berkhoff, landbouwer.

    1945 Mede-eigenaar Martinus Berkhoff, landbouwer, Stationsweg 35

    1950 2 huizen, kookhuis, schuur, kippenhok(ken), bouwland

    Ca. 1951 Verkoop aan Martinus Berkhoff, Stationsweg 71

    1967 Stichting

    1973 Stichting

    1974 Verkoop deel
    M3441 huis, tuin, schuren, 11,50 are, Stationsweg 71 blijft bij Martinus Berkhoff
    M3442 huis, erf, schuren, weiland, 74,80 are, Stationsweg 73, Jan Lubertus Pannekoek

    1975 nr. 73 verbouw
    Er wordt een wijziging in de kadastertekening gemaakt, waarmee een fout (redres) wordt hersteld. De woningen staan dichter op de weg dan was ingetekend.

     

    Berkhoff

    In 1843 koopt de koopman Pieter Louis Berkhoff de naastgelegen percelen met de kadastrale nummers M956 en M959 van Jacob Vorsselman. Hij bouwt hierop in 1848 een huis, dat vervolgens het kadastrale nummer M1237 krijgt. Deze Pieter Louis bezat veel grond in Emst en ook meerdere huizen. Het is dus heel goed mogelijk dat hij er niet zelf ging wonen, maar het bestemde voor één van zijn 11 kinderen. Uit de kadastrale kaart is af te leiden dat dit huis stond, daar wat nu het linker deel van de huidige woning is (dus Stationsweg 71).

    Uiteindelijk verkrijgt een zoon, Pieter Berkhoff genaamd, het huis en de percelen grond aan de Stationsweg. Pieter Berkhoff was in 1855 gehuwd met Janna Witteveen, afkomstig uit Oene, dochter van Peter Witteveen en Karelina Jonker. Pieter is winkelier en landbouwer. Uit andere bronnen weten dat hij bakker was. Zo was hier aan de Stationsweg dus een bakkerij gevestigd. Eén van de vele bakkers, die Emst rijk is geweest.

    Een smalle strook langs de weg was nog Markegrond. In 1880 wordt dit bij het perceel van het huis getrokken en kadastraal omgenummerd naar M2166. Het wordt omschreven als een huis, schuur en erf en is 500 m2 groot.

    Het echtpaar Berkhoff-Witteveen had zeven kinderen. In 1896 worden zij de eigenaar, elk voor 1/7e deel. De 4 oudste kinderen blijven ongehuwd. Vanuit de bevolkingsregisters weten we dat de oudste zoon, Pieter Louis, de bakkerij runde. Samen met zijn zuster Aartje woonde hij aan de Stationsweg. In 1899 wordt er bijgebouwd en krijgt de woning ongeveer de huidige vorm. Samen met het bouwland erachter en met het hoekje waar lang geleden de school gestaan had, wordt het één perceel en krijgt het als kadastraal nummer M2590. Ook in 1908 / 1909 wordt er bijge- en herbouwd.


    Als Pieter Louis Berkhoff op 25 januari 1910 op 53 jarige leeftijd overlijdt breekt er een spannende tijd aan. Zal de bakkerij / winkel voortgezet kunnen worden? Op 16 februari worden op dit adres de eveneens ongehuwde Arend en Carolina Berkhoff ingeschreven. Zij komen vanuit Apeldoorn. Samen met hun zuster Aartje hebben ze het bedrijf voortgezet. Gedrieën worden ze ook de eigenaars. Opmerkelijk is dat Arend wordt aangeduid als bakker en winkelier en Aartje en Carolina als landbouwsters.

    Na het overlijden van Arend in 1935 worden Aartje en Carolina Berkhoff ieder voor de helft eigenaar. Zij zijn beide inmiddels ook op hogere leeftijd gekomen en de bakkerij / winkel zal inmiddels niet meer hebben bestaan. Carolina overlijdt in 1941 en Aartje in 1943. Is dit het einde van de familie Berkhoff aan de Stationsweg? Nee, toch niet. De jongste broer van Carolina en Aartje, Peter Jacobus Berkhoff, verwerft in 1941 het bloot eigendom van de woning en de bijbehorende percelen. En in 1943 wordt hij eigenaar in volle rechten.

                                                                                                                                             Figuur 6 Bevolkingsregister Epe 1900-1920

    Peter Jacobus Berkhoff was in 1905 getrouwd met Cornelia Egberdina ten Hoove, dochter van Martinus ten Hoove en Kornelia van Riessen. Uiteindelijk zal één van hun kinderen, namelijk zoon Martinus, aan de Stationsweg gaan wonen. Martinus Berkhoff was landbouwer en trouwde in 1941 met Dirkje Berends. In 1945 worden zij mede-eigenaar en ca. 1951 komt het volledig in handen van Martinus en Dirkje.

                                                                                                                                            Het pand omstreeks 1928.

    In 1945 zien we ook staan dat het adres wordt aangeduid als Stationsweg 35. Dit is later hernummerd naar nummer 71. Vanaf 1950 is er sprake van 2 huizen en dus dubbele bewoning. Naast de 2 huizen staan er een kookhuis, een schuur en kippenhok(ken).

    Pannekoek

    Een dochter van Martinus en Dirkje trouwde met Jan Lubbertus Pannekoek. In 1974 worden daarom het huis en het perceel opgedeeld. Het linker deel (Stationsweg 71) met huis, tuin en schuren blijft bij Martinus en Dirkje en krijgt het kadastrale nummer M3441. Het rechter deel (wordt Stationsweg 73) is veel groter en bestaat uit huis, erf, schuren en weiland (M3442) en wordt verkocht aan Jan Lubbertus Pannekoek. Hier is dus ook zijn bedrijf gevestigd en in de loop van de jaren werden er meerdere schuren en loodsen gebouwd.

    Bronnen

    Streekarchief Epe, kadaster.

    Boerderijen en woonhuizen – Stationsweg

    Geen reactie's

    Sorry, het is niet mogelijk om te reageren.